اگر به دنبال پاسخ دقیق این سوال هستید که ساز هنگ درام چیست؟ باید بگوییم که هنگ درام (Hang Drum) یا هندپن، یک ساز کوبهای-ملودیک از خانواده خودصداها (ایدیوفون) است که از دو پوسته فلزی نیمکرهایِ متصل به هم تشکیل شده و ظاهری شبیه به سفینه فضایی دارد.
این ساز با لمس انگشتان نواخته میشود و به دلیل تولید صداهایی مسحور کننده، عمیق و آرامبخش، امروزه به عنوان یکی از محبوبترین سازها برای مدیتیشن، ریلکسیشن و خلق فضاهای رویایی در موسیقی مدرن شناخته میشود. همچنین اگر ساکن استان البرز هستید و شیفتهی یادگیری اصولی این ساز شدهاید، آموزشگاه موسیقی سازنو در کرج ، دورهای آموزش ساز هنگ درام در کرج برگذار میکند و این میتواند اولین قدم حرفهای شما برای ورود به دنیای نوازندگی باشد.
معرفی کامل ساز هنگ درام
در آموزشگاه موسیقی سازنو در عظیمیه کرج، علاقمندان به آموزش موسیقی، طرفدار ساز هنگ درام شده و تمام تلاش خود را برای یادگیری آن میکنند.
این نوع ساز در ظاهر همانند یک سفینه کوچک فلزی بوده که فرد با ضربههای ملایم دست خود، آن را مینوازد. افرادی که به تازگی به نواختن ساز و آموزش موسیقی علاقمند شدهاند، برای اولین بار معمولاً یادگیری هنگ درام را در میان بسیاری از انواع سازها، انتخاب کرده و از آن لذت میبرند.
این ساز به خصوص در دل طبیعت حس آرامش را برای فرد به وجود آورده و یادگیری آن، حس رضایت و لذت فراوان را به همراه دارد.
هنگ درام به عنوان یک ساز فوق العاده جذاب و نو، مورد علاقه افراد قرار گرفته و یادگیری آن میتواند یک تجربه آرامش بخش و لذت بخش را برای فرد ایجاد کند.
اگر در قسمتهای مختلف شهر کرج یا در منطقه عظیمیه ساکن هستید، میتوانید برای شروع یادگیری و آموزش این نوع ساز، بهترین کلاسهای تخصصی و فوق العاده را در بهترین آموزشگاه موسیقی کرج با بهترین اساتید بگذرانید. مسیر پیشرفت شما در آموزش و یادگیری ساز هنگ درام در این آموزشگاه موسیقی، بسیار کوتاهتر شده و سریعا نواختن ساز را یاد میگیرید.

تاریخچه هنگ درام ( Hang Drum )
برای اولین بار در سال ۲۰۰۰، دو فرد اهل سوئیس به نامهای سابینا شارر و فلیکس روهنر، ساز هنگ درام را ساختند. این نوع ساز زیبا با الهام از سازهای مختلفی همچون ساز کوبهای سنتی و استیل درام کارائیبی گرفته شده و بسیار تجربه شگفت انگیز در نواختن سازه ها محسوب میشود.
اما شناخت این ساز جادویی تنها به تعریف آن ختم نمیشود. در ادامه این مقاله قصد داریم تمام زوایای پنهان هنگ درام را بررسی کنیم؛ از مرور تاریخچه هنگ درام و چگونگی ابداع آن در سوئیس گرفته تا نکات فنی و بسیار مهم درباره شرایط نگهداری هنگ درام که برای حفظ کوک و سلامت فلز آن حیاتی است.
در بسیاری از آموزشگاههای موسیقی سراسر دنیا، ساز هنگ درام با ایجاد کردن صداهای خاص و پخش ملودیهای آرام، توجه افراد را به خود جذب کرده است.
امروزه در بسیاری از شهرهای بزرگ کشورمان کلاسهای اختصاصی و فوق العادهای برای آموزش ساز هنگ درام ایجاد شده و هنرجویان زیادی را جذب میکنند.
آلیاژ های پرکاربرد در ساخت هنگ درام و ویژگی آن ها
برای ساخت هنگ درام از دو آلیاژ اصلی مقاوم و پرکاربرد استفاده شده که عبارتند از:
ساختار هنگدرام
هنگدرام (Handpan) سازی کوبهای و ملودیک است که از دو نیمکره فلزی گنبدیشکل ساخته شده است. این ساز به خاطر صدای آرامشبخش و منحصربهفردش شناخته میشود. در ادامه، اجزا و ساختار اصلی آن را مشاهده میکنید.
| نام بخش | توضیح |
|---|---|
| نیمکره بالایی (Ding Side) | این بخش شامل نتهای اصلی ساز است که با ضربه زدن به آنها صدا تولید میشود. |
| نیمکره پایینی (Gu Side) | این بخش معمولاً صافتر است و دارای یک سوراخ مرکزی به نام “Gu” است که برای خروج هوا و تولید صدای رزونانس (تشدید صدا) استفاده میشود. |
| نت مرکزی (Ding) | بزرگترین نت در مرکز نیمکره بالایی. این نت معمولاً بمترین و اصلیترین نت ساز است. |
| نتهای اطراف (Tone Fields) | نتهای کوچکتر و دایرهای شکلی که در اطراف “دینگ” قرار گرفتهاند و هر کدام نت خاصی را تولید میکنند. |
| گردنه (Shoulder) | محل اتصال نتها به بدنه اصلی ساز. این قسمت در تولید رزونانس و کیفیت صدای نتها نقش دارد. |
| حلقه خارجی (Rim) | لبه بیرونی ساز که دو نیمکره را به هم متصل میکند. ضربه زدن به این بخش نیز میتواند صدای خاصی تولید کند. |
| سوراخ رزونانس (Gu) | سوراخ بزرگ در نیمکره پایینی که به عنوان یک حفره تشدید کننده عمل کرده و به طنین صدای ساز کمک میکند. |
نکات تکمیلی درباره ساختار
- جنس: هنگدرامها معمولاً از ورقهای فولاد نیترید شده (Nitrided Steel) یا فولاد ضد زنگ (Stainless Steel) ساخته میشوند.
- کوک: هر هنگدرام با یک گام (Scale) موسیقی خاص کوک میشود و معمولاً نمیتوان آن را به گام دیگری تغییر داد.
- ضربه زدن: برای نواختن هنگدرام از انگشتان و کف دست استفاده میشود و ضربههای آرام و دقیق، صدای دلنشین آن را تولید میکنند.
- پایداری صدا: کیفیت ساخت و مواد اولیه در پایداری و ماندگاری صدای هر نت بسیار مؤثر است.
• استیل نیتروژندار:
این آلیاژ سبب تولید شدن صدایی فوق العاده گرم و پایدار شده و در برابر زنگ زدگی، مقاوم و با دوام است. آلیاژ مورد نظر برای استفاده کردن در فضاها و محیطهای باز، بسیار مناسب است.
• استیل ضد زنگ:
این آلیاژ در برابر خیسی و رطوبت، مقاوم باقیمانده و براق است. آلیاژ مورد نظر در ساز هنگ درام، سبب به وجود آمدن صدایی ماندگارتر، دلنشینتر و شفافتر میشود. هنرجویانی که به دنبال یادگیری و تمرین طولانی مدت ساز هنگ درام هستند، بهتر است ساز مورد نظر خود را در این جنس آلیاژها انتخاب کنند.
ساختار هنگدرام
ساختار هنگ درام شامل موارد زیر میباشد که عبارتند از:
• پوست بالایی:
در واقع بخش گنبدیشکل برای کوک کردن نتهای اصلی این ساز محسوب میشود. در قسمت مرکزی این پوسته، برآمدگی به نام ding وجود داشته که سبب ایجاد صداهای بم و رزونانس دار میشود.
• پوسته پایینی:
این قسمت دارای سوراخ بزرگ در قسمت مرکزی به نام GU میباشد که توسط آن فشار داخلی ساز و جریان هوا برای ایجاد هارمونیکها تنظیم میشوند. نواحی نتها، حلقه یا لبه، آلیاژ ساز و پایه یا استند از دیگر قسمتهای ساختار ساز هنگ درام هستند.

سایر اجزای ساز هنگدرام
این ساز پرطرفدار و آرامش بخش علاوه بر بدنه اصلی، دارای دو پوسته فلزی و اجزای مهم دیگری بوده که شامل موارد زیر هستند:
• نواحی نت ها:
قسمتهای برجسته بر روی ساز که نتهای موسیقی بر روی آن ایجاد خواهند شد.
• سوراخ مرکزی:
برای ایجاد شدن ارتعاش صدا و تنظیم شدن دقیق جریان هوا
جز بسیار مهم سازهای هنگ درام، پایه یا استند آنها بوده که در واقع ساز در زمان نواختن بر روی آن استوار باقی میماند.

برای نگهداری هنگ درام باید به چه نکاتی توجه کرد؟
افراد برای استفاده طولانی مدت و حفظ دوام ساز هنگ درام خود، حتماً باید آن را در کاورهای مخصوص و محافظ قرار بدهند.
باید از ایجاد هرگونه ضربه ناگهانی یا افتادن ساز جلوگیری نمایید تا دچار صدمه یا فرورفتگی نشود. بهترین فضا و دما برای نگهداری سازهای هنگ درام، محیطهای خشک با دمای معتدل میباشد.
هر چند مدت لازم است با یک پارچه کاملاً خشک، تمیز و نرم، سطح ساز هنگ درام خود را تمیز نمایید.
آموزش ساز هنگ درام در کرج، توسط اساتید موسیقی با تجربه بسیار زیاد برای افراد در کلاسهای تخصصی انجام میشود. در این کلاسهای موسیقی با کمی علاقه و تمرین، میتوانید لحظات آرام بخش و فوق العادهای را با صدای جادویی و جذاب هنگ درام برای خود به وجود آورید.
سازنو

استاد سارا رضازاده ، نوازندهی توانمند تار و مدرس موسیقی، تحصیلات خود را در رشته موسیقی ایرانی در دانشگاه هنر تهران به پایان رسانده است. وی از شاگردان برجسته اساتیدی چون محمد رضا لطفی، مجید درخشانی و داریوش طلایی بوده و در کارنامه هنری خود، همکاری با گروههای موسیقی مطرحی همچون گروه خورشید را دارد.




